خشکی چشم بعد از لیزیک؛ علت، علائم و درمان آن

خشکی چشم بعد از لیزیک؛ آیا تا به حال بعد از عمل لیزیک احساس سوزش، خارش یا تاری دید داشته‌ اید؟ اگر پاسخ شما بله است، نگران نباشید! این یک عارضه شایع و موقتی است که بسیاری از افراد پس از جراحی تجربه می‌کنند. عمل لیزیک با تغییر شکل قرنیه می‌تواند بر تولید اشک و عملکرد اعصاب آن تأثیر بگذارد، که نتیجه آن کاهش رطوبت چشم و احساس خشکی است. اما چرا این اتفاق می‌افتد و چطور می‌توان از آن پیشگیری یا درمان کرد؟ در ادامه، همه چیز را درباره خشکی چشم بعد از لیزیک بررسی می‌کنیم.

خشکی چشم بعد از لیزیک چیست؟

خشکی چشم بعد از لیزیک یک عارضه شایع و موقتی است که در اثر کاهش تولید اشک یا تغییر در کیفیت آن پس از لیزیک رخ می‌دهد. در حین عمل لیزیک، اعصاب قرنیه که وظیفه ارسال سیگنال‌های تولید اشک را دارند، به طور موقت آسیب می‌بینند. این موضوع باعث کاهش حس قرنیه و کاهش تحریک غدد اشکی برای ترشح اشک می‌شود. در نتیجه، چشم‌ها رطوبت کافی دریافت نکرده و فرد علائمی مانند سوزش، خارش، قرمزی، تاری دید و حساسیت به نور را تجربه می‌کند. خوشبختانه، این مشکل معمولاً ظرف چند هفته تا چند ماه برطرف می‌شود، اما در برخی افراد ممکن است نیاز به درمان‌های خاصی برای کنترل علائم داشته باشد.

علت ایجاد خشکی چشم بعد از عمل لیزیک

علت ایجاد خشکی چشم بعد از عمل لیزیک به چندین عامل مرتبط با تغییرات ایجادشده در ساختار قرنیه و عملکرد اعصاب چشم برمی‌گردد. در ادامه، مهم‌ترین دلایل این عارضه را بررسی می‌کنیم:

آسیب موقت به اعصاب قرنیه

در حین جراحی لیزیک، لایه‌ای از قرنیه برش داده می‌شود که می‌تواند باعث آسیب موقت به اعصاب مسئول تحریک تولید اشک شود. این آسیب باعث کاهش حس قرنیه و در نتیجه کاهش سیگنال‌دهی به غدد اشکی برای ترشح اشک می‌شود.

کاهش تولید اشک

به دلیل کاهش حس قرنیه، چشم‌ها ممکن است متوجه کمبود رطوبت نشوند و سیگنال کافی برای تولید اشک ارسال نکنند، که نتیجه آن خشکی چشم خواهد بود.

تغییر در ترکیب اشک

لیزیک می‌تواند روی غدد اشکی و چربی‌های موجود در لایه اشک تأثیر بگذارد و تعادل طبیعی آن را مختل کند. این امر باعث می‌شود اشک سریع‌تر تبخیر شده و چشم‌ها خشک شوند.

التهاب بعد از جراحی

جراحی لیزیک باعث ایجاد التهاب موقتی در سطح قرنیه می‌شود که ممکن است تولید اشک را تحت تأثیر قرار دهد.

عوامل فردی

برخی افراد بیشتر در معرض خشکی چشم هستند، از جمله کسانی که قبل از لیزیک نیز سابقه خشکی چشم داشته‌اند، افراد مبتلا به بیماری‌های خودایمنی مانند سندرم شوگرن، یا کسانی که از لنزهای تماسی به مدت طولانی استفاده کرده‌اند.

معمولاً این نوع خشکی چشم موقتی است و با گذشت چند هفته تا چند ماه بهبود می‌یابد، اما در برخی افراد ممکن است طولانی‌تر شود و نیاز به درمان‌های کمکی داشته باشد.

علائم خشکی چشم بعد از لیزیک

علائم خشکی چشم بعد از لیزیک معمولاً چند روز تا چند هفته پس از جراحی ظاهر می‌شوند و شدت آن‌ها در افراد مختلف متفاوت است. برخی از شایع‌ترین علائم عبارت‌اند از:

سوزش و خارش چشم

یکی از رایج‌ ترین نشانه‌ها، احساس سوزش یا خارش در چشم‌ها است که گاهی با حس وجود جسم خارجی در چشم همراه می‌شود.

تاری دید متناوب

کاهش رطوبت سطح چشم می‌تواند باعث تغییرات موقت در کیفیت بینایی شود، به‌طوری‌که گاهی دید واضح و گاهی تار می‌شود.

احساس سنگینی یا خشکی در چشم

بسیاری از افراد بعد از لیزیک احساس می‌کنند پلک زدن سخت‌تر شده و چشم‌هایشان به اندازه کافی مرطوب نیستند.

افزایش حساسیت به نور (فتوفوبیا)

کاهش لایه اشکی می‌تواند باعث افزایش حساسیت به نور و احساس ناراحتی در برابر نورهای شدید شود.

قرمزی چشم

به دلیل کمبود رطوبت، سطح چشم ممکن است تحریک‌شده و قرمز به نظر برسد.

اشک ریزش غیرطبیعی

در برخی موارد، بدن در پاسخ به خشکی شدید، بیش‌ازحد اشک تولید می‌کند، اما این اشک کیفیت لازم را برای حفظ رطوبت چشم ندارد و سریع تبخیر می‌شود.

احساس خستگی چشم

افراد مبتلا به خشکی چشم معمولاً پس از کار طولانی با کامپیوتر یا مطالعه، احساس خستگی و ناراحتی بیشتری در چشم‌های خود تجربه می‌کنند.

این علائم معمولاً طی چند هفته تا چند ماه پس از عمل بهبود می‌یابند، اما در برخی موارد ممکن است نیاز به درمان‌های کمکی برای کاهش ناراحتی و تسریع بهبودی باشد.

درمان خشکی چشم بعد از عمل لیزیک

درمان خشکی چشم بعد از عمل لیزیک شامل روش‌های مختلفی برای کاهش علائم و تسریع روند بهبودی است. بسته به شدت خشکی، این روش‌ها می‌توانند از درمان‌های ساده خانگی تا اقدامات پزشکی را شامل شوند. در ادامه، بهترین راهکارهای درمانی را بررسی می‌کنیم:

1. استفاده از اشک مصنوعی

قطره‌های اشک مصنوعی بدون مواد نگهدارنده، بهترین گزینه برای حفظ رطوبت چشم بعد از لیزیک هستند. این قطره‌ها به کاهش سوزش، خارش و تاری دید کمک می‌کنند.

2. مصرف مکمل‌های امگا 3

مکمل‌های امگا-3 (مانند روغن ماهی یا دانه کتان) به بهبود کیفیت اشک و کاهش التهاب چشم کمک می‌کنند.

3. پرهیز از عوامل تشدیدکننده

خشکی هوا، باد، دود سیگار و نور شدید می‌توانند علائم خشکی چشم را تشدید کنند. استفاده از دستگاه بخور و اجتناب از هوای خشک می‌تواند کمک‌کننده باشد.

4. کاهش استفاده از صفحه‌ نمایش

استراحت دادن به چشم‌ها هنگام کار با موبایل یا کامپیوتر (استفاده از قانون 20-20-20: هر 20 دقیقه، 20 ثانیه به دور نگاه کنید) به کاهش خشکی کمک می‌کند.

5. پلک زدن بیشتر

پلک زدن منظم و کامل باعث پخش شدن اشک در سطح چشم شده و از خشکی جلوگیری می‌کند.

6. کمپرس گرم و ماساژ پلک‌ها

کمپرس گرم و ماساژ ملایم پلک‌ها می‌تواند عملکرد غدد چربی چشم را بهبود داده و از تبخیر سریع اشک جلوگیری کند.

7. استفاده از قطره‌های تجویزی و داروهای ضدالتهاب

در موارد شدیدتر، پزشک ممکن است قطره‌های چشمی حاوی سیکلوسپورین (مانند Restasis) یا سرم اتولوگ را برای تحریک تولید اشک تجویز کند.

8. بستن مجاری اشکی (Plug Tears)

در مواردی که خشکی شدید است، پزشک می‌تواند با استفاده از پلاگ‌های سیلیکونی یا کلاژنی مجاری اشکی را ببندد تا اشک بیشتری روی سطح چشم باقی بماند.

9. مراجعه به پزشک در صورت تداوم علائم

اگر خشکی چشم بیش از چند ماه ادامه داشت یا شدیدتر شد، لازم است با بهترین دکتر لیزیک چشم در تهران مشورت کنید تا درمان‌های پیشرفته‌تری انجام شود.

نتیجه گیری

 خشکی چشم بعد از لیزیک یک عارضه شایع اما موقتی است که به دلیل تغییرات در اعصاب قرنیه و کاهش تولید اشک ایجاد می‌شود. با رعایت مراقبت‌های لازم، مانند استفاده از اشک مصنوعی، مصرف مکمل‌های امگا-3، پرهیز از عوامل تحریک‌ کننده و در صورت نیاز، درمان‌های تجویزی پزشک، می‌توان این مشکل را کنترل کرد و روند بهبودی را تسریع بخشید. بیشتر افراد طی چند هفته تا چند ماه شاهد بهبود علائم خواهند بود، اما در موارد نادر ممکن است نیاز به درمان‌های تخصصی‌تری داشته باشند. اگر خشکی چشم پس از لیزیک طولانی شد یا شدیدتر شد، مراجعه به پزشک برای بررسی دقیق‌تر ضروری است.